Xitoy hukumati Meta'ning Manus startapini 2 milliard dollarlik sotib olish bitimini to'xtatdi

Xitoyning Taraqqiyot va Islohotlar Davlat Qo'mitasi (NDRC) Meta kompaniyasiga 2 milliard dollarlik narxda sotib olishni rejalashtirgan sun'iy intellekt startapi Manus'ni blokirovka qilish qarorini e'lon qildi. Bu qaror Xitoyning milliy xavfsizlik va texnologik suverenitetni himoya qilish siyosatining so'nggi namunasidir va AQSh‑Xitoy o'rtasidagi texnologik raqobatning yanada chuqurlashishini ko'rsatadi.

Manus startapi va uning texnologik ahamiyati

Manus 2022 yilda Xitoyda tashkil etilgan, keyinchalik bosh ofisini Singapurga ko'chirgan sun'iy intellekt kompaniyasi bo'lib, avtonom agentlar (AI agents) sohasida ilg'or yechimlar yaratadi. Ushbu agentlar foydalanuvchi nomidan murakkab vazifalarni mustaqil ravishda bajarish, ma'lumotlarni tahlil qilish va qaror qabul qilish imkoniyatiga ega. Startapning texnologik platformasi, katta hajmdagi ma'lumotlarni qayta ishlash va tabiiy tilni tushunish bo'yicha ilg'or algoritmlarga asoslangan, bu esa uni global AI bozorida raqobatbardosh qiladi.

Meta'ning sotib olish rejalari

Meta, dunyodagi eng yirik ijtimoiy tarmoqlar va virtual haqiqat platformalarini boshqaruvchi kompaniya, Manus'ni o'z ekotizimiga qo'shish orqali AI agentlari texnologiyasini yanada rivojlantirishni maqsad qilgan edi. 2 milliard dollarlik bitim, Meta'ning sun'iy intellekt sohasidagi investitsiyalarini kengaytirish strategiyasiga muvofiq keladi. Biroq, Xitoy hukumatining 2026 yil yanvarida boshlagan tergovi, kompaniyaning asoschilariga mamlakatni tark etishni taqiqlash, hamda texnologiyaning AQShga oqib chiqishi xavfi haqida ogohlantirishlar bu bitimni xavf ostiga qo'ydi.

NDRC qarorining sabablari

Xitoy hukumatining rasmiy bayonotida, Manus'ning sotilishi "muhim AI texnologiyalarining milliy xavfsizlikka tahdid solishi" va "raqobatbardosh sanoatni zaiflashtirishi" kabi xavotirlar keltirildi. Hukumati, AI agentlari kabi yuqori darajadagi intellektual tizimlar, harbiy, xavfsizlik va iqtisodiy sohalarda strategik ahamiyatga ega deb hisoblaydi. Shuningdek, kompaniyaning asoschilari Xitoyda joriy etilgan qonunlarga muvofiq, o'z faoliyatini cheklashga majbur bo'lishgan.

Bitimning bekor qilinishi va kelajakda nimalar bo'lishi mumkin

Meta hozircha bu holatga rasmiy izoh bermagan bo'lsa-da, kompaniya investitsiya portfelini qayta ko'rib chiqishi va Xitoy bozorida boshqa hamkorlik imkoniyatlarini izlashga majbur bo'lishi mumkin. Manus jamoasining bir qismi allaqachon Meta platformalariga integratsiyalashgan bo'lsa-da, bitimning to'liq bekor qilinishi bu integratsiyani ham to'xtatadi.

Ushbu voqea, Donald Tramp va Si Jinpingning kutilayotgan uchrashuvi oldidan sodir bo'lib, ikki davlat o'rtasidagi texnologik qarama-qarshilikning yanada chuqurlashishini ko'rsatadi. Xitoyning AI texnologiyalarini eksport qilishga qarshi qat'iy siyosati, kelgusida boshqa yirik texnologik kompaniyalar ham Xitoy bozorida o'z strategiyalarini qayta ko'rib chiqishga majbur bo'lishi mumkin.

SEO uchun asosiy kalit so'zlar

• sun'iy intellekt
• Manus startapi
• Meta sotib olish
• Xitoy NDRC
• texnologik xavfsizlik
• AQSh‑Xitoy raqobati