Relativity Space kompaniyasi NASAning 2028‑yilgi Mars missiyasini olib boradi

NASA yaqinda sobiq Google ijrochi direktori Eric Schmidt boshchiligidagi Relativity Space kompaniyasini 2028‑yilda Marsga yo‘naltirilgan missiya uchun tanladi. Ushbu hamkorlikda Relativity Space "kosmik kemani, raketani va kruiz operatsiyalarini" taqdim etadi, natijada NASAning Aeolus yukini sayyoraga yetkazish rejalashtirilgan.

Aeolus yukining maqsadi

Aeolus – bu Mars atmosferasini o‘rganishga mo‘ljallangan to‘rt xil asbobdan iborat ilmiy platforma. U Marsning shamollari, harorati, chang va bulutlarini kundalik, global ko‘rinishda o‘lchashga qodir. Bu ma'lumotlar kelajakdagi insonli missiyalar uchun muhim ahamiyatga ega, chunki ular kirib kelish, tushish va yerga qo‘nish tizimlarini yanada xavfsiz va aniq rejalashtirishga yordam beradi.

Relativity Space va 3D‑bosilgan raketalar

Relativity Space 2020‑yilda dunyodagi birinchi to‘liq 3D‑bosilgan raketa – Terran 1 ni ishga tushirdi. Garchi bu raketa birinchi uchishida muvaffaqiyatsiz bo‘lsa ham, kompaniya texnologik yondashuvini davom ettirdi. Hozirda u katta hajmdagi Terran R raketasini ishlab chiqmoqda, bu raketa kelgusida Mars missiyalarida ham, boshqa kosmik missiyalarda ham foydalanilishi kutilmoqda.

Eric Schmidtning roli

2001‑2011 yillarda Google bosh direktor bo‘lgan Eric Schmidt 2025‑yilda Relativity Space bosh direktori etib tayinlandi. Uning rahbarligi ostida kompaniya yangi moliyaviy va texnik resurslarni jalb qildi, shuningdek, davlat va xususiy sektorlar o‘rtasida samarali hamkorlik modelini yaratdi. NASA bilan kelishilgan hamkorlik bu modelning muvaffaqiyatli namunasidir.

Kosmik texnologiyaning O‘zbekistondagi istiqbollari

O‘zbekiston ham kosmik sohada o‘zining qiziqishlarini namoyish etmoqda. O‘zbek kosmik dasturi yosh olimlar, muhandislar va tadqiqotchilarni jalb qilishga qaratilgan. Relativity Space kabi innovatsion kompaniyalar bilan hamkorlik qilish, O‘zbekiston yosh avlodiga ilg‘or texnologiyalarni o‘rganish va ulardan foydalanish imkoniyatini yaratadi.

Kelgusidagi bosqichlar

• 2028‑yilning birinchi choragida Aeolus yukini Marsga yo‘naltirish.
• Terran R raketasining birinchi muvaffaqiyatli uchishi va uning operatsion qobiliyatlarini tasdiqlash.
• Kosmosdagi ma'lumotlarni tahlil qilish uchun O‘zbekistondagi ilmiy markazlar bilan hamkorlikni kengaytirish.

Ushbu missiya nafaqat kosmik ilm-fan, balki sanoat, ta'lim va texnologik rivojlanish uchun ham katta imkoniyatlar yaratadi. Mars atmosferasining batafsil o‘rganilishi kelajakda insoniyatning sayyoralararo sayohatlari uchun mustahkam asos bo‘lib xizmat qiladi.