YeTTB ko‘magida O‘zbekiston temir yo‘llarida raqamli boshqaruv tizimi yangilanadi

Yevropa tiklanish va taraqqiyot banki (YeTTB) O‘zbekiston temir yo‘llari AJ (OTY)da raqamli transformatsiya dasturini amalga oshirish uchun 38,4 million yevro mablag‘ ajratdi. Bu mablag‘ temir yo‘l harakatini boshqarish tizimlarini zamonaviylashtirish, xavfsizlikni mustahkamlash va yuk hamda yo‘lovchi tashish samaradorligini oshirishga qaratilgan.

Raqamli transformatsiyaning asosiy yo‘nalishlari

Yangi loyiha quyidagi asosiy yo‘nalishlarni o‘z ichiga oladi:

• Boshqaruv tizimlarini modernizatsiya qilish: Eski analog signalizatsiya uskunalari zamonaviy raqamli platformalar bilan almashtiriladi. Bu orqali real vaqt rejimida ma'lumotlar yig‘ilishi va tahlil qilinishi mumkin.
• Xavfsizlikni kuchaytirish: Avtomatlashtirilgan signalizatsiya, koliziyani oldini olish tizimlari (ETCS) va video monitoring tizimlari joriy etiladi. Natijada yo‘llarda xavfsizlik darajasi sezilarli darajada oshadi.
• Samaradorlikni oshirish: Yuk va yo‘lovchi oqimini optimallashtirish uchun sun'iy intellekt asosidagi prognozlash algoritmlari qo‘llaniladi. Bu yo‘llarning yuk ko‘tarish quvvatini maksimal darajada foydalanishga yordam beradi.
• Infratuzilma va ma'lumotlar bazasini yangilash: Barcha stansiyalar, signalizatsiya punktlari va nazorat markazlari yagona ma'lumotlar bazasiga ulanadi, bu esa tizimning integratsiyasini ta'minlaydi.

Texnik yechimlar va innovatsiyalar

Raqamli boshqaruv tizimi quyidagi texnik komponentlardan iborat bo‘ladi:

• Yuqori tezlikda ma'lumot uzatish uchun fiber-optik tarmoqlar.
• IoT (Internet of Things) sensorlari orqali har bir poezd va infratuzilma elementining holatini monitoring qilish.
• Bulutli platformalarda ma'lumotlarni saqlash va tahlil qilish, bu esa operatsion qarorlar qabul qilishni tezlashtiradi.
• Sun'iy intellekt asosidagi tahlil modullari, ular yo‘lovchi talabini prognozlash, yuk oqimini optimallashtirish va texnik xizmat ko‘rsatish vaqtini belgilashga yordam beradi.

Loyihaning ijtimoiy va iqtisodiy ahamiyati

Bu investitsiya O‘zbekiston temir yo‘llari tizimining raqobatbardoshligini oshirishga, logistika xarajatlarini kamaytirishga va mamlakat ichki hamda tashqi savdosini yanada rivojlantirishga xizmat qiladi. Xavfsizlik darajasining oshishi yo‘lovchilar va yuk egalarining ishonchini mustahkamlaydi, bu esa temir yo‘l transportining umumiy hajmini oshirishga olib keladi.

Shuningdek, yangi texnologiyalarni joriy etish orqali O‘zbekiston IT mutaxassislari va muhandislarining malakasini oshirish, mahalliy ishlab chiqarish imkoniyatlarini kengaytirish va xalqaro standartlarga mos keluvchi infratuzilma yaratish ko‘zda tutilgan.

Kelajakda kutishlar

YeTTBning qo‘llab-quvvatlashi bilan amalga oshirilayotgan raqamli transformatsiya O‘zbekiston temir yo‘llarini Yevropa va Osiyo bozorlarida yanada jozibador transport tarmog‘iga aylantiradi. Yaqin kelajakda barcha poezdlar real vaqt rejimida markaziy nazorat markazi bilan aloqada bo‘lib, yo‘llarning maksimal foydalanuvchanligi va xavfsizligi ta’minlanadi.