Rossiya va Ozarboyjon AZAL samolyoti halokati bo'yicha qo'shma bayonot: Tovon puli va sabablar aniqlangan

2024‑yil 25‑dekabr kuni Qozog‘istonning Oqtov shahrida ro‘y bergan AZAL aviakompaniyasining Embraer E190 samolyoti halokati bo‘yicha Rossiya va Ozarboyjon tashqi ishlar vazirliklari qo‘shma bayonot e'lon qildi. Bayonotda aviahalokatning "Rossiya hududida havo hujumidan mudofaa tizimining tasodifiy harakati" natijasida yuz berganligi, shuningdek, tovon puli masalasi ham hal etilganligi ta’kidlandi.

Halokatning asosiy sabablari

Vazirliklar bayonotida aytilishicha, samolyot Rossiya havo mudofaasining radarlari tomonidan noto‘g‘ri aniqlangan va tasodifiy harakatga majbur bo‘lgan. Bu holat samolyotning yo‘nalishini buzib, Qozog‘istonda qattiq zarbaga olib kelgan. Hujjatda, samolyotning Ukrainadagi dronlar hujumi paytida Kavkaz mintaqasidan o'tib, Kaspiy dengizi orqali Qozog‘istonga parvoz qilgani, lekin havo mudofaasining texnik nosozligi sababli fuzelajda ko‘plab o‘q izlari topilgani qayd etildi.

Tovon puli va diplomatik munosabatlar

Bayonotda aviahalokat bo‘yicha tovon puli to‘lash masalasi ham hal etilganligi aytilgan, ammo uning aniq miqdori yoki tafsilotlari oshkor qilinmagan. Bu qaror ikki davlat o‘rtasidagi diplomatik aloqalarni mustahkamlashga qaratilgan bo‘lib, "ittifoqchilik hamkorligi doirasida o‘zaro manfaatli hamkorlikni yanada rivojlantirishga intilish" niyatini bildiradi.

Hodisaning oqibatlari

• 38 yo‘lovchi halok bo‘ldi, 29 kishi omon qoldi.
• Ozarboyjon hukumati Rossiyadan avariya uchun javobgarlikni tan olishni talab qildi.
• Vladimir Putin 2025‑yil oktabr oyida samolyotning Rossiya havo mudofaasining texnik nosozligi sababli zarbaga uchraganini tasdiqladi.
• Ozarboyjon prezidenti Ilhom Aliyev samolyotga bevosita urilgan ikki raketa o‘n metr narida portlaganini, ammo samolyotga bevosita tegmaganini ta’kidladi.

Kelgusidagi choralar

Vazirliklar kelgusida havo mudofaasining radar tizimlarini yanada takomillashtirish, aviatsiya xavfsizligini oshirish va xalqaro hamkorlikda aviahalokatlarni oldini olish bo‘yicha qo‘shimcha choralar ko‘rishni rejalashtirgan. Shuningdek, avariya qurbonlari oilalariga moliyaviy yordam ko‘rsatish va ruhiy qo‘llab‑quvvatlash dasturlari ham ishlab chiqilmoqda.

Bu voqea Rossiya va Ozarboyjon o‘rtasidagi aviatsiya sohasidagi hamkorlikni yanada mustahkamlash, shuningdek, mintaqaviy xavfsizlik tizimlarini takomillashtirishga qaratilgan yangi tashabbuslarni rag‘batlantiradi.