Meta rahbari Zuckerberg yoshlar ustidagi ijtimoiy tarmoqlar xavfi haqida sudda savolga duch keldi

Los‑Anjeles shtat sudi yaqinda texnologik gigant Meta kompaniyasining ijtimoiy tarmoqlari – Instagram va Facebook – yoshlar orasida qaramlik va salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkinligi bo‘yicha muhim sud jarayonini o‘tkazdi. Bu jarayonda kompaniyaning bosh direktori Mark Zuckerberg hamda boshqa rahbarlar guvohlik qilishdi.

Sudda ko‘rilgan asosiy dalillar

Meta ichki tadqiqotlari shuni ko‘rsatdiki, ota‑ona nazorati bo‘lsa ham, ko‘plab o‘smirlar ijtimoiy tarmoqlarga qaram bo‘lishni to‘xtata olmaydilar. Ayniqsa, travmatik hayot tajribasiga duch kelgan yoshlar bu platformalarga ko‘proq vaqt sarflashadi.

Sudda ayblovchi taraf vakili, 20 yoshli KGM (Kaley) nomi bilan tanilgan, Instagram xodimlariga kunlik foydalanishni oshirish maqsadida aniq ko‘rsatkichlar berilganligini so‘radi. Zuckerberg avvalgi Kongress tinglovlarida bunday maqsad yo‘qligini aytgan bo‘lsa-da, 2015‑yilgi elektron pochta xabarlari xodimlarni ilovaning vaqtini 12% ga oshirishga targ‘ib qilganini tasdiqladi.

Go‘zallik filtrlarining yoshlar uchun xavfi

Meta ichki mutaxassislari, ayniqsa, Instagramda yosh foydalanuvchilar uchun go‘zallik filtrlarini cheklash yoki butunlay ta’qiqlashni tavsiya qilishgan. Bu filtrlar yoshlar orasida o‘zini past baholash, tananing noaniq tasvirini yaratish va ruhiy bosimni kuchaytirishi mumkin.

Yosh nazorati va texnologik yechimlar

Zuckerberg yosh foydalanuvchilarni aniqlash qiyinligini, lekin Apple kabi smartfon ishlab chiqaruvchilari bu borada yordam berishi mumkinligini ta’kidladi. Apple yaqinda dasturchilar uchun yosh tasdiqlash vositalarini joriy etdi, bu esa ijtimoiy tarmoqlarni yoshga mos ravishda cheklashga yordam beradi.

Sud jarayonining kelajakdagi ta’siri

Sud yakunida jamoatchilik va qonunchilik organlari ijtimoiy tarmoqlarga nisbatan yangi qoidalar va reglamentlarni joriy etish imkoniyatiga ega bo‘lishadi. Agar jamoa Meta kompaniyasini qaramlik va ruhiy salomatlikka zarar yetkazgan deb topilsa, katta miqdordagi jarimalar, qonuniy o‘zgartirishlar va qurbonlarga kompensatsiya to‘lanishi mumkin.

• Meta ichki tadqiqotlari yoshlar qaramligini ko‘rsatadi.
• Instagram xodimlariga vaqtni oshirish maqsadi berilgan.
• Go‘zallik filtrlari yoshlar ruhiy salomatligiga salbiy ta’sir ko‘rsatadi.
• Apple yosh tasdiqlash vositalarini joriy qilmoqda.
• Sud qarori kelajakda ijtimoiy tarmoqlarga yangi qonunlar kiritilishi mumkin.

Bu sud jarayoni texnologik kompaniyalar, foydalanuvchilar va regulatorlar o‘rtasidagi muvozanatni qayta ko‘rib chiqishga undaydi. Yoshlar onlayn muhitda xavfsiz bo‘lishi, ijtimoiy tarmoqlar esa mas’uliyatli ishlashni ta’minlashi lozim.