Annamit tog‘larida fotoqopqonlar: Yashirin hayvonlarning sirli dunyosini ochish

Yaqinda Fauna & Flora tashkiloti tomonidan olib borilgan keng ko‘lamli tadqiqotda, Annamit tog‘larining "Osiyo Amazoniyasi" deb ataluvchi qismida fotoqopqonlar (avtomatik kamera tuzaklari) o‘rnatildi. Ushbu texnologiya yovvoyi hayvonlarning yashirin hayotini, ularning harakatlanish yo‘nalishlarini va ekologik ahamiyatini tasvirga olishga imkon berdi.

Fotoqopqon nima va u qanday ishlaydi?

Fotoqopqon – bu harorat, harakat yoki infraqizil nurlar orqali hayvonlar yaqinlashganda avtomatik ravishda suratga olishga mo‘ljallangan kamera. Ular energiya tejash uchun faqat kerakli paytlarda ishga tushadi, shuning uchun uzoq muddatli monitoring uchun ideal vosita hisoblanadi.

Tadqiqotning asosiy maqsadi

2025 yil davomida Laos, Vetnam va Kambojaning shimoli‑sharqida joylashgan o‘rmonlarda o‘rnatilgan fotoqopqonlar, yo‘qolib ketish xavfi ostidagi turlarni, jumladan, Osiyo fillari, tutunrang qoplon, marmar mushuk, makakalar va kulrang tovussimon fazanlarni tasvirga oldi. Ushbu tasvirlar Janubi‑Sharqiy Osiyodagi eng muhim o‘rmon massivlaridan birining ekologik ahamiyatini yana bir bor tasdiqladi.

Mahalliy hamjamiyatning roli

Loyiha Fauna & Flora tashkilotining Kamboja dasturi rahbarligida, Kamboja Atrof‑muhit vazirligi va Ratanakiri viloyati ekologiya departamenti bilan hamkorlikda amalga oshirildi. Mahalliy tub aholi jamoalari kamera o‘rnatiladigan joylarni tanlash, jihozlarni yetkazib berish va qiyin erishiladigan hududlardan xotira kartalarini olib chiqishda muhim yordam ko‘rsatdi.

Yashirin hayvonlarning tasvirlari

Fotoqopqonlar orqali olingan tasvirlar orasida ikki shoxli kalao ham bor edi – bu qush turi sog‘lom o‘rmon ekotizimining belgisi sifatida qaraladi. Shuningdek, kam o‘rganilgan turlarning harakati, ovqatlanish odatlari va ijtimoiy tuzilishi haqida qimmatli ma'lumotlar yig‘ildi.

Ekologik tahdidlar va kelajakda nima qilish kerak?

Tadqiqot natijalari yovvoyi tabiat uchun asosiy tahdidlar – yashash muhitining vayron bo‘lishi, parchalanishi va keng tarqalgan sirtmoqlardan (yo‘lak, yo‘lak) foydalanish ekanligini ko‘rsatdi. Bu omillar hatto nisbatan himoyalangan o‘rmonlarda ham hayvonlar sonining tez kamayishiga olib kelishi mumkin.

Kelajakdagi monitoring rejasi

Fauna & Flora tashkiloti fotoqopqonlar yordamida uzoq muddatli kuzatuvlarni davom ettirishni rejalashtirmoqda. Bu orqali mintaqaning bioxilma‑xilligi, iqlim o‘zgarishlari va inson faoliyatining ta'siri haqida yanada aniqroq tasavvurlar hosil bo‘lishi kutilmoqda.

Umuman olganda, fotoqopqonlar Annamit tog‘larida yashirin hayvonlar dunyosini ochish, ularni himoya qilish va barqaror ekologik siyosatni ishlab chiqish uchun muhim vosita bo‘lib, mintaqaning tabiiy boyliklarini kelajak avlodlarga saqlab qolishga yordam beradi.